15.04.2012

Verlaag je hartslag en leef langer

Als je jezelf regelmatig inspant en daarbij je hartslag flink laat oplopen, dan is gedurende de rest van de dag je hartslag lager. Da's logisch. Een getraind hart hoeft in rust minder hard te werken. Een voordeel van zo'n beter functionerend hart is dat je niet alleen beschermd bent tegen hart- en vaatziekten, maar waarschijnlijk ook tegen kanker. Dat laatste kun je afleiden uit een studie die onderzoekers van de University Paris Descartes publiceerden in PLoS One.

Volgens tientallen studies is een langzame hartslag een teken van een goede cardiovasculaire gezondheid, en hebben mensen met een lagere hartslag minder kans om te overlijden aan een hart- of vaatziekte. Da's bekend.

Maar onderzoekers die de positieve effecten van een lagere hartslag in kaart brachten stuitten ook een paar keer op verbanden die je misschien nog niet kent. In 1981 publiceerden Amerikaanse cardiologen bijvoorbeeld een onderzoek waarin een lagere hartslag beschermde tegen kanker. [Am J Epidemiol. 1981 Oct;114(4):477-87.]

Dat we daar nooit iets over gehoord hebben komt omdat wetenschappers niet goed weten wat ze moeten doen met verschijnselen die ze niet kunnen verklaren. Als ze sterk in hun schoenen staan publiceren ze die, maar net zo vaak negeren ze de lastige feiten. De Amerikanen kozen voor de eerste optie, maar verklaarden het verband weg. Ze opperden de theorie dat mensen die zonder dat ze het weten kanker hebben een hogere hartslag hebben.

Helemaal kloppen deed die verklaring niet. In een vervolgstudie in dezelfde groep Amerikanen dook het verband jaren later weer op. [Am J Epidemiol. 1999 May 1;149(9):853-62.] Je zou verwachten dat alle verborgen vormen van kanker toen ondertussen toch al aan het licht zouden zijn gekomen. Ook onderzoekers in Frankrijk [J Clin Epidemiol. 2001 Jul;54(7):735-40.] en Israël [Eur Heart J. 2000 Jan;21(2):116-24.] waren ondertussen al eens gestuit op de kankerremmende werking van een lagere hartslag.

De onderzoekers van de University Paris Descartes gebruikten gegevens van meer dan zesduizende mannen van 42-53 jaar. Die gegevens waren verzameld in de eerste Paris Prospective Study, waarin mannen uit Parijs een kwart eeuw zijn gevolgd.

Ook in die studie bleek een lagere hartslag levensverlengend. De onderzoekers verdeelden de mannen in 4 groepen aan de hand van hun hartslag. Van de groep met de laagste hartslag in rust was na 25 jaar nog bijna 90 procent in leven, vertelt de eerste figuur hieronder. Het overlevingspercentage in de groep met de hoogste hartslag was 70 procent.

In de tweede figuur zie je dat een langzame hartslag tijdens inspanning de kans op dood door een cardiovasculaire oorzaak vermindert.


Verlaag je hartslag en leef langer


Verlaag je hartslag en leef langer


Verlaag je hartslag en leef langer


De meest interessante figuur zie je hierboven. Hoe langzamer de hartslag tijdens inspanning was, des te kleiner was de kans op overlijden door kanker.

De onderzoekers vonden een soortgelijk verband tussen de hartslag in rust en dodelijke kanker. In de groep met de langzaamste hartslag in rust was de kans op kanker 2.4 keer lager dan in de groep met de snelste hartslag.

De onderzoekers opperen de theorie dat mensen met een versnelde hartslag een overactief sympathisch zenuwstelsel hebben. Het sympathische zenuwstelsel is het onderdeel van het autonome zenuwstelsel dat organen harder laat werken. [Een ander onderdeel van het autonome zenuwstelsel, het parasympathische zenuwstelsel, laat organen juist minder snel werken.] "Subjects with pre-existing disturbance of their autonomic system may have a lower immunity defense system and an increased risk of dying if the individual develops cancer", schrijven de onderzoekers.

Als die theorie klopt, dan kunnen mensen wellicht hun kans op kanker verminderen als ze fitter worden.

Bron:
PLoS One. 2011;6(8):e21310.

Meer:
Bewegen vertraagt veroudering evenveel als calorische restrictie (8-1-2012)
Fitheid beschermt tegen cellulaire roest (2-1-2012)
Word fitter, verouder langzamer (31-12-2011)