|
||
|
|
||
|
0 1 - 1 1 - 2 0 0 2 Groeihormoonboosters met koeienhersens brengen Creutzfeldt-Jakob over
Al drie jaar geleden vond Peter Lurie van de Amerikaanse burgerrechtenorganisatie Public Citizen het schandalig dat de supplementenindustrie produkten op de markt bracht die de ziekte van Creutzfeldt-Jakob konden overbrengen. Hij kon niet begrijpen dat er bedrijven waren die supplementen verkochten die delen van hersenen bevatten.
Toen het Amerikaanse congres uitzocht wat er moest gebeuren om de consumenten tegen de gekke koeienziekte te beschermen, adviseerde Lurie dat de overheid dan eerst de supplementenindustrie moest aanpakken. Goed, van spiervlees van een besmette koe kon je Creutzfeldt-Jakob krijgen. Maar als je de hersenen van zo'n dier at, dan kreeg je zoveel meer prionen binnen dat de kans op Creutzfeldt-Jakob veel hoger lag. En de supplementenindustrie stopte die hersenen in supplementen.
De vleesindustrie van de VS heeft tot nu toe altijd testprocedures in de Europese stijl tegengehouden. Europese onderzoekers vermoeden dat BSE in de VS voorkomt, maar dat de industrie de veestapel niet wil onderzoeken uit angst voor wat de ontdekking van BSE-koeien teweeg zal brengen: massaslachtingen van verdachte koeien, paniek onder consumenten, een verbod op het gebruik van de delen van de koe waar veel prionen zitten, exportproblemen en een duur systeem van continue testen om de verdere verspreiding van de ziekte onder controle te houden.
Dan maar BSE, denkt de Amerikaanse industrie. Zo verschrikkelijk veel mensen zullen er niet aan Creutzfeldt-Jakob sterven en het publiek kun je gerust stellen met een pover testprogramma, dat nog geen schim is van wat in Europa gebruikelijk is. Maar laat dat programma nou een koe met BSE ontdekken... Enkele weken geleden maakte het Amerikaanse ministerie van landbouw na een half jaar van geheimhouding bekend dat er bij een Amerikaanse boer een koe met BSE was gevonden.
Door die ontdekking heeft de voedselautoriteit FDA verboden dat koeien die bij een boer zijn gestorven, of om wat voor reden halfdood op de slachterij aankomen, niet meer mogen worden verwerkt. Koeien die niet meer kunnen lopen of zich raar gedragen kunnen besmet zijn met BSE. In Europa mogen zieke koeien helemaal niet in de keten komen, maar tot voor kort maalde de Amerikaanse wetgever daar niet om.
Eerst bepaalde de FDA dat er geen vlees van dat soort zieke koeien meer mocht worden verkocht, en nu is dat verbod ook uitgebreid tot supplementen. "Dat besluit hadden we al jaren geleden moeten nemen", zegt Michael Hansen, onderzoeker van de Consumer Union. "Wij geloven dat dit nog niet ver genoeg gaat. Eigenlijk moeten we helemaal geen hersenen meer verwerken."
De FDA prijst zich gelukkig dat maar weinig supplementen stukken koeienhersenen bevatten. "In de jaren tachtig waren klier-extracten nog een rage", zegt FDA-woordvoerder Brad Stone. "Maar die tijd is gelukkig voorbij."
De organisatie voor de Amerikaanse supplementenindustrie, de National Nutritional Foods Association, is het voor een keer eens met de FDA. "We hebben onze leden verzocht om geen producten meer te maken van hersenen, ruggemerg of ander risicomateriaal", zegt Phil Harvey van de Association. [Een verzoek. Toe maar - red.]
Ook Nederlandse en Belgische sporters gebruiken dit soort supplementen. Webwinkels op internet leveren ze nog steeds en sport- en vitaminewinkels bieden ze onder toonbank aan. Het meest populair is het supplement Secretagogue One, melden lezers van Ergogenics.
De Amerikaanse supplementenmaker MHP verkoopt Secretagogue One op enkele honderden plaatsen op het web. Het preparaat bevat een cocktail van aminozuren en extracten. Een aanbevolen serving bevat 25 milligram hypofyse-extract. De hypofyse is een klier in de hersenen, die voor een deel uit zenuwen en voor een deel uit groeihormoonproducerende cellen bestaat. Dat ook dat deel van de hersenen bevattelijk is voor besmetting met prionen staat vast. Nederlandse onderzoekers hebben prionen in hypofyses aangetroffen.
De fabrikant bezweert overigens dat het Secretagogue One maakt van varkenshersenen. Omdat er nog nooit prionziekten bij varkens zijn aangetroffen, stelt de fabrikant in een mail aan Ergogenics, is Secretagogue dus veilig. Op de vraag waarom de verpakking dat dan niet vermeldt wil de fabrikant niet antwoorden.
De FDA is niet blij met dit soort supplementen maar kan niks doen. De Amerikaanse wet geeft supplementenmakers grote vrijheden. Fabrikanten melden dan ook dat deze producten 'FDA approved' zijn. Ze verzwijgen dat, als het om supplementen gaat, de FDA buiten spel staat.
In Europa is de verkoop en productie van dit soort middelen verboden. Fabrikanten mogen hoog risicomateriaal niet gebruiken, zoals hersenweefsel en ruggenmerg van dieren die BSE kunnen krijgen. Wat nou precies de juridische status is van supplementen met delen van varkenshersenen weten we eerlijk gezegd niet.
1. Michael 0'Keeffe and T.J. Quinn. Mad cow, some diet aids linked. New York Daily News, 28-1-2004.
[Link] 2 5 - 0 4 - 2 0 0 4 Hoe veilig zijn varkenshersenen?
"Haal alsjeblieft dat stuk over Secretagogue One weg", mailt een supplementenfabrikant aan Ergogenics. "Het brengt kopers op verkeerde ideeen. Wij gebruiken varkenshersenen om Secretagogue te maken, geen runderhersenen. Ons product is veilig."
Daar kun je over twisten. En dat gebeurt op de messageboard van Body&Fitness.nl, waar bodybuilder Raymond Han en de Amerikaanse supplementenverkoper 1Fast400 elkaar in de haren zijn gevlogen. Han heeft Secretagogue One gebruikt en is nu bang dat hij iets onder de leden heeft. Hij vindt dat 1Fast400 Secretagogue One niet moet verkopen.
Onzin, vindt 1Fast400. Gekke koeienziekte is geen probleem in de VS, en al was het dat wel, dan nog was Secretagogue veilig, want uit proeven is gebleken dat varkens geen BSE kunnen krijgen. Alleen als je besmet materiaal in varkenshersenen injecteert, ontwikkelen ze de ziekte.
Han vond op het internet echter materiaal waaruit blijkt dat het nog maar de vraag is of varkens inderdaad immuun zijn voor prionziekten. In de late jaren zeventig ontdekten veeartsen, op de slachterij Tobin Packing bij New York, een groep van meer dan honderd varkens die zich merkwaardig gedroeg.
BSE was toen nog niet bekend, maar twintig jaar later, toen de beelden van de uitbraak van de ziekte in Engeland over de wereld gingen, herkende veearts Masuo Doi het gedrag van de zieke koeien onmiddellijk. De 106 varkens bij de slachterij hadden dezelfde onwillekeurige kauwbewegingen gemaakt, net als de Britse gekke koeien zonder reden gekrijst en de controle over hun ledematen verloren.
Samen met Karl Langheinrich had Doi de hersenen van de varkens onderzocht. De meeste dieren vertoonden
Het verslag van Doi en Langheinrich verdween in een la. Langheinrich, een bekend veterinair onderzoeker, bleef echter over het onderzoek vertellen. Daardoor kregen de media licht van de affaire toen de BSE-crisis uitbrak. Sleutelfiguren stelden vragen en het landbouwministerie liet onderzoekers nog eens naar het materiaal kijken. Ze vonden niks, vertelde het Amerikaanse landbouwministerie. Vals alarm. Er bestond geen varkensvariant van de gekke koeienziekte.
Michael Hansen, de adviseur van de Amerikaanse consumentenbond, betwijfelde dat. Toen hij contact opnam met de onderzoekers, vertelde er eentje dat zij nog nooit met varkenshersenen had gewerkt en dus niet wist hoe normale varkenshersenen eruitzagen. De andere onderzoeker zei dat het ministerie hem maar half had geinformeerd. Hij kon weliswaar geen conclusies trekken, maar vond dat wetenschappers de zaak tot op de bodem moesten uitzoeken.
O ja. De veeartsen Doi en Langheinrich hadden slides gemaakt van hun monsters. Op eentje daarvan kon je de gaten goed zien. Die slide was verdwenen. Net als de overige delen van het hersenmateriaal die Doi had laten bewaren.
Veroorzaken varkenshersenen de ziekte van Creutzfeldt-Jakob? Het officiele antwoord daarop is 'neen'. Maar of je dat antwoord kunt vertrouwen? Epidemiologen, die in 1973 in de American Journal of Epidemiology een studie publiceerden over risicofactoren voor de ziekte, vonden dat eenderde van de patienten hersenen had gegeten. Het ging weliswaar om een kleine studie - het aantal herseneters was 14 - maar daarvan hadden tien patienten een voorkeur voor varkenshersenen gehad.
Los van de discussie over het voorkomen van onbekende prionziekten bij varkens is het ook nog maar de vraag of er werkelijk geen veterinaire variant van Creutzfeldt-Jakob voorkomt in de VS. Officieel is het land CJ-vrij, maar media hebben tientallen gevallen gerapporteerd. Daar komt nog bij dat volgens twee studies vijf procent van alle mensen die sterft aan Alzheimer bij autopsie toch CJ blijkt te hebben.
1Fast400 is niet van Hans materiaal onder de indruk. "Je bent niks anders dan een paranoide internet poster die veel aandacht nodig heeft", zegt het bedrijf al in een vroeg stadium van de discussie. "Dit zijn allemaal onwaarschijnlijke aannames. Straks vertel je ons ook nog dat we eiwit van de markt moeten halen omdat het schadelijk is voor je nieren."
Er is op het hoofd van 1Fast400 dan ook geen haar te vinden die erover denkt om Secretagogue uit de schappen te halen. "Dan vinden jullie wel weer een ander supplement dat zogenaamd niet deugt."
1. Michael Hansen.
The case for mad pigs in the US.
From the Consumer Policy Institute and Consumers Union: March 24, 1997.
[Link]
Het Meest Bezopen Supplement van het Jaar
"At last month's International Conference on Longevity in Sydney, Australia, American experts on aging awarded their third annual "Silver Fleece Awards," for the "product with the most ridiculous, outrageous, scientifically unsupported or exaggerated assertions about intervening in aging or age-related diseases." The award, a bottle of vegetable oil labeled "Snake Oil," went to products created by the Chicago-based American Academy of Anti-Aging Medicine and sold by Market America Inc.
Market America's Ultra Prime Secretagogue HGH Enhancer "functions as an anabolic to build muscle and as a secretagogue to naturally increase the secretion of human growth hormone," according to the company's Web site. "Release HGH and help free yourself from the aging process with Prime Ultra!"
No known dietary supplements have been proven to alter the aging process or increase the body's production of growth hormones, according to S. Jay Olshansky, professor of epidemiology at the University of Illinois-Chicago School of Public Health.
"About the only thing these anti-aging products do is fatten the wallets of those selling them," says Olshansky, one of the judges for the "Silver Fleece Awards."
In 2002, a paper authored by Olshansky, Bruce Carnes of the University of Oklahoma Health Sciences Center and Leonard Hayflick of the University of California-San Francisco warned that "no currently marketed intervention has yet been proved to slow, stop or reverse human aging." The paper was endorsed by 51 scientists.''
Lisa Ryckman. Beating the clock. Rocky Mountain News, 13-4-2004. 0 8 - 0 5 - 2 0 0 4 Varkenshersenen. Wie is er niet mee groot geworden?
De gruwelverhalen die al generaties lang aan de eettafels over boterhamworst, smac en knakworsten worden verteld zijn waar. Dat ontdekten Utrechtse onderzoekers, die 125 vleesproducten onderzochten. Van de onderzochte vleeswaren bevatten er 28 varkenshersenen, en2 hersenen van runderen. Nu pas, twee jaar na de ontdekking, verschijnt hun rapport.
Nee, het verslag 'Onderzoek naar centraal zenuwweefsel in vlees en vleesproducten' dat de Utechtenaren opstelden voor de Voedsel- en Waren Autoriteit gaat niet over Secretagogue. Maar wel over hersenweefsel. De Utrechtenaren ontwikkelden een test die aantoont of fabrikanten hersenen gebruiken in hun producten, en zo ja: wat voor hersenen dat dan zijn.
Sinds de BSE-crisis stelt de overheid strenge regels aan wat wel en niet mag. Een verdienste van het rapport is so-wie-so dat het in twee alinea's die regels samenvat. [Quote]
Koeienhersenen zijn dus legaal - als ze tenminste uit dieren komen die jonger zijn dan een jaar. Varkenshersenen zijn geen probleem. Fijn. Dat weten we dan ook weer.
De onderzoekers kochten voor hun proeven antilichamen die drie eiwitten konden opsporen, die je alleen vindt in hersencellen. Daarna maakten ze via recepten die TNO nog ergens in een bureaula had liggen zelf smac en knakworsten. De onderzoekers gebruikten daarbij verschillende hoeveelheden hersenweefsel van verschillende dieren. Vervolgens keken ze of de antilichamen de hersenen ontdekten.
De resultaten zie je hieronder. Er waren antilichamen die konden vertellen of er sowieso landbouwdieren in knakworsten waren verwerkt, en de antilichamen konden je ook vertellen of er geen legale varkenshersenen in het product waren verwerkt. Sloeg antilichaam GFAP bijvoorbeeld alarm, en MBP-4 ook, dan was er niks aan de hand. Maar zat er volgens MBP-4 geen hersenmateriaal in de knakworst, dan zaten er verboden runderhersenen in de knakworst. [Quote]
De volgende stap was dat de onderzoekers 125 vleesproducten, die ze in de eerste helft van 2002 kochten in de supermarkt en bij de slager, analyseerden. Het ging daarbij om 'samengestelde' producten, zoals worst en ham. Van de 125 monsters bleken er 28 - 22 procent van alle onderzochte vleeswaren - hersenweefsel te bevatten. Toen de onderzoekers controleerden of daar toevallig geen koeienhersenen bij zaten, hadden ze twee keer beet.
De onderzoekers noemen in hun rapport geen namen. Alleen over de twee producten die koeienhersenen bevatten zijn ze wat specifieker. [Quote]
V&V staat trouwens voor de afdeling Volksgezondheid en Voedselveiligheid van de Faculteit Diergeneeskunde aan de Universiteit Utrecht. Daar werken de onderzoekers.
De ontdekking is alarmerend. En frustrerend. De tests geven de overheid geen mogelijkheden om iets aan het gebruik van hersenen in levensmiddelen te doen. Ze kunnen niet aantonen hoe oud het dier was.
Elders werken onderzoekers wel aan zulke onderzoeksmethoden. Die zouden de concentraties van de vetzuren cis- en trans-nervonzuur moeten meten die in hersencellen voorkomen. De verhouding tussen de vetzuren kan de leeftijd verklappen. Theoretisch. In de praktijk is de leeftijdstest onbetrouwbaar. Voorlopig kun je dus helemaal niks over de leeftijd van de gebruikte dieren zeggen. En dat betekent dat de fabrikant altijd kan aanvoeren dat 'zijn' koeien jonger waren dan een jaar.
Daarom zeggen de onderzoekers: [Quote].
We worden dus niet alleen blootgesteld aan hoog-risicomateriaal, maar de overheid staat ook nog eens machteloos. En als onderzoekers dat ontdekken, dan krijgen we dat pas na twee jaar te horen. Mooi is dat.
Voor de supplementengebruikers die zich boos en bezorgd hebben gemaakt over middelen als Secretagogue zijn de bevindingen wellicht geruststellend. Een zakje Secretagogue bevat enkele tientallen milligrammen hypofyse-extract. Peanuts vergeleken met de kilo's hersenen die je via je boterhammetjes of je macaroni binnenkrijgt.
K.M. Jonker, J.A. de Baaij. Onderzoek naar centraal zenuwweefsel in vlees en vleesproducten. Voedsel en Waren Autoriteit / Keuringsdienst van Waren Oost. Afdeling Signalering VP. Project nr: OT 0206. Maart 2004. 2 6 - 0 4 - 2 0 0 3 Hamerslingeraar wordt dopingzondaar door hersensupplement Australische media schilderen hamerwerper Stuart Rendell af als een dopinggebruiker. De kranten hebben een document in handen gekregen, waaruit blijkt dat de douane al in 1999 een lading 'groeihormoon' voor de atleet in beslag heeft genomen. Actie is toen verder niet ondernomen. Niet verwonderlijk, want het ging om een supplement: pillen die eiwitten uit de hypofyses van runderen bevatten. Geen effectieve doping, maar toch een product dat je niet zomaar mag invoeren. Het ging om drie pakjes van veertig tabletten, die afkomstig waren van een Amerikaanse supplementenfabrikant. Die had beloofd dat het om een 'uiterst effectief maar legaal middel' ging. Rendell heeft binnenkort een onderhoud met sportbobo's 'over zijn toekomst'.
Update: Juni 2003 losten de advocaten van Athletics Australia de zaak op. Ze kwamen tot de conclusie dat de middelen die Rendell had ontvangen geen doping waren.
1. Mike Hurst. Rendell in drug inquiry. The Herald Sun, 24-4-2003.
|
|
|